Crypto trading en belasting: box 1 of box 3?

Voor de meeste particuliere cryptobezitters geldt box 3. Het bezit is vermogen, de waardeontwikkeling is rendement op dat vermogen en er is geen sprake van een werkzaamheid. Ook wie regelmatig koopt en verkoopt, blijft doorgaans binnen wat als normaal, actief vermogensbeheer wordt gezien.

Dat uitgangspunt is geen vrijbrief. De grens ligt niet bij een aantal transacties, maar bij de vraag of het behaalde voordeel nog is toe te rekenen aan het vermogen zelf, of vooral aan wat u eraan doet.

Box 1 komt in beeld wanneer arbeid het resultaat structureel beïnvloedt en het voordeel daardoor voorzienbaar wordt. In de rechtspraak keert een vaste gedachte terug: wie door bijzondere kennis, arbeid of relaties een voordeel behaalt dat een normale belegger niet zou behalen, verricht meer dan vermogensbeheer.

Indicatoren die daarbij meewegen zijn onder meer: een hoge en systematische transactiefrequentie, het gebruik van specifieke marktkennis, een uitgewerkte strategie met risicobeheer, arbitrage tussen platformen, het benutten van informatievoorsprong en het inzetten van kapitaal van derden.

Geen van deze punten is op zichzelf beslissend. Het gaat om de optelsom en om de vraag of het resultaat redelijkerwijs te verwachten was.

Een veelgehoorde redenering is: 'de bot doet het werk, dus er is geen persoonlijke arbeid'. Dat is te kort door de bocht. Het opzetten, configureren, testen, monitoren en bijstellen van een strategie ís arbeid — die verplaatst zich alleen naar voren in de tijd.

Omgekeerd maakt het gebruik van een standaard, niet-aangepast product met beperkt onderhoud de zaak minder zwaar. Ook hier telt het feitelijke beeld: hoeveel tijd, kennis en aanpassing gaat er werkelijk in?

Voor de administratie is een bot vooral een volumeprobleem. Duizenden kleine transacties over meerdere paren zijn achteraf alleen te reconstrueren als de exports per periode zijn bewaard en de API-koppeling niet is verlopen.

Bij resultaat uit overige werkzaamheden gaat het om arbeid in het economische verkeer waarmee een voordeel wordt beoogd dat ook redelijkerwijs te verwachten is. Speculatie zonder meer valt daar in beginsel buiten: koerswinst die u niet kunt beïnvloeden, is geen resultaat van arbeid.

Juist daarom is de manier waarop u zelf uw activiteit beschrijft relevant. Wie zichzelf presenteert als professioneel handelaar met een bewezen methode, geeft daarmee argumenten weg over voorspelbaarheid van het resultaat.

Box 3: het vermogen telt mee op de peildatum. Onder het huidige stelsel gebeurt dat forfaitair; volgens de huidige planning verschuift dit naar heffing over werkelijk rendement. Kosten zijn in box 3 niet aftrekbaar.

Box 1 als resultaat uit overige werkzaamheden: het feitelijke resultaat wordt belast tegen het progressieve tarief, kosten zijn binnen de wettelijke grenzen aftrekbaar en verliezen kunnen onder voorwaarden worden verrekend. Ondernemersfaciliteiten gelden niet.

Box 1 als winst uit onderneming: naast het progressieve tarief komen ondernemersfaciliteiten in beeld, maar ook verplichtingen rond administratie, urencriterium en jaarstukken.

Het verschil is groot genoeg om niet impliciet te laten. Wie kiest, moet die keuze kunnen onderbouwen.

Ongeacht de uitkomst is dezelfde basis vereist: een volledige transactiehistorie per exchange en wallet, inclusief stortingen, opnames, fees en interne overboekingen; de euro-waardering per transactiemoment met vermelding van de koersbron; en een sluitende aansluiting tussen de begin- en eindposities.

Leg daarnaast het procesmatige vast: welke strategie, welke tools, hoeveel tijd per week, welke platformen. Dat lijkt overbodig tot het moment waarop de kwalificatievraag wordt gesteld — en dan is het precies het bewijs dat ontbreekt.

Handelen met eigen kapitaal en handelen op kapitaal van een prop firm zijn fiscaal verschillende situaties, ook als de handelsstijl identiek is. Bij eigen kapitaal draait het om rendement op vermogen; bij een funded account om een vergoeding op grond van een overeenkomst.

Wie beide doet, moet de stromen strikt gescheiden houden — bij voorkeur ook in aparte wallets en rekeningen. Vermenging maakt de kwalificatie achteraf onnodig ingewikkeld.

Zodra het resultaat structureel in box 1 valt en substantieel wordt, is een vergelijking met een BV zinvol. Niet omdat een BV per definitie gunstiger is, maar omdat de tariefopbouw en het uitkeringsmoment wezenlijk anders liggen.

Weeg in die vergelijking altijd de vaste kosten, de gebruikelijkloonregeling, de administratieve verplichtingen en de vraag of de inkomstenstroom contractueel in de vennootschap kan landen.